آیا آلودگی هوای کلان شهرها به دلیل مصرف بنزین خطرناک است

به گزارش «سراج24»، موضوع آلودگی هوا به ادعای استفاده از بنزین‌های خطرناک در ایران، چندی است که به مناسبت‌های مختلف از سوی رسانه‌ها خارجی با عناوین و سیاست گذاری‌های متفاوت مطرح می‌شود. اختلاف وزارت نفت و خودروسازان بر سر بنزین حاوی متانول همچنان در صدر اخبار رسانه‌های خارجی قرار گرفته است. رسانه‌های بیگانه از جمله «بی‌بی‌سی»، «رادیو فردا» و «رادیو زمانه» در یک هماهنگی غیر محسوس با بزرگ نمایی بخش‌هایی از نامه اعتراضی انجمن خودروسازان به معاون سازمان محیط زیست، در پی القای در خطر بودن جان شهروندان ایرانی به واسطه آلودگی هوا برآمده‌اند. تارنمای بی‌بی‌سی در این باره نوشت: در این نامه هشدار داده شده که استفاده از مخلوط متانول ۳۵ درصدی در بنزین برای جان و سلامت انسان‌ها خطرناک است. به نوشته این رسانه انگلیسی، وزارت نفت ایران پیش‌تر از قصد خود برای استفاده از سوخت متانول ۳۵ درصدی در بنزین خبر داده بود. این تارنما در توضیح این اعتراض افزود: «احمد نعمت‌بخش» دبیر انجمن خودروسازان ایران طی نامه‌ای به سازمان محیط زیست با انتقاد از وزارت نفت، استفاده از سوخت متانول را خطرناک توصیف کرده و گفته ممکن است حتی بخار متانول باعث کوری چشم شود. «به گفته دبیر انجمن خودروسازان ایران، بخارهای متصاعد شده از متانول به شدت سمی است و به ریه صدمه می‌زند. علاوه بر این، آن‌طور که نعمت بخش در نامه‌اش گفته، متانول در ترکیب بنزین می‌تواند سیستم سوخت‌رسانی، باک، لوله‌های فلزی، واشر‌ها و قطعات پلاستیکی خودرو را دچار خوردگی شدید کند که نتیجه‌اش نشت بنزین و تشدید آتش سوزی است.» بی‌بی‌سی در ادامه به نقل از نامه نعمت‌بخش به معاون محیط زیست کشورمان، اضافه می‌کند: در حالی که بیشتر کشورهای جهان برای ارتقای کیفیت سوخت، از ۵ تا ۱۵ درصد اتانول استفاده می‌کنند، متأسفانه به دنبال استفاده از متانول آن هم با ترکیب ۳۵ درصدی هستیم. به نوشته این پایگاه اطلاع رسانی غربی، متانول یکی از مشتقات الکل است که معمولا در ترکیبات سوختی با گازوئیل ترکیب و به صورت محدود در موتورهایی با سیستم احتراق داخلی استفاده می‌شود. «برای حدود یک دهه در ایالت کالیفرنیای آمریکا از سوخت متانول استفاده می‌شد، اما،» علی فرنود «کار‌شناس محیط زیست در سوخت‌های دیزلی، به بی‌بی‌سی فارسی می‌گوید» در حال حاضر در آمریکا بیشتر از سوخت حاوی اتانول تا ترکیب ۱۵ درصد استفاده می‌کنند «. » سوخت اتانول از انرژی‌های تجدیدپذیر است که از منابع گیاهی مانند ذرت و نیشکر به دست می‌آید و در ایالات متحده و برزیل استفاده می‌شود، همچنین به دلیل گران تمام شدن سوخت اتانول در آمریکا، دولت برای استفاده از این ترکیب یارانه می‌دهد. « کار‌شناس محیط زیست در زمینه سوخت‌های دیزلی می‌گوید: هدف استفاده از ترکیب متانول این است که سوخت در خودرو بهتر بسوزد؛ اما درصد و نوع ترکیب متانول نیاز به تحقیق دقیق دارد. بنا بر گزارش بی‌بی سی، چین در بین کشورهای جهان بیشترین میزان تولید سوخت حاوی متانول را دارد. در اروپا هم در بعضی از کشور‌ها از متانول استفاده می‌شود؛ اما طبق استاندارد اروپا میزان متانول ترکیبی سه درصد است. «پیش از آن‌ که در ایران درباره سوخت‌های متانول ابراز نگرانی شود، «عسگر جلالیان» عضو کمیسیون انرژی مجلس ایران، بنزین تولید شده در پالایشگاه‌ها را سرطان‌زا خوانده و خواهان توقف تولید آن شده بود.» این گزارش حاکی است: به جز سلامت، به نظر می‌آید دلیل دیگر نگرانی خودروسازان از احتمال جایگزین شدن سوخت متانول، تغییراتی باشد که لازم است در خودرو‌ها اجرا شود. » احمد نعمت‌بخش به معاون سازمان محیط زیست گفته است که بنزین مخلوط با متانول مصرف سوخت را بالا می‌برد و بر این اساس باک خودرو‌ها باید عوض شود؛ همچنین بخشی از سیستم کنترلی موتور و کاتالیست حدود ۱۰ میلیون خودروی در حال تردد ایران باید طبق ترکیب جدید جایگزین شود. به نوشته این شبکه خبری، وزارت نفت ایران چند روز پیش از تولید بنزین با ترکیب متانول ۳۵ درصد خبر داد و «رستم قاسمی» وزیر نفت ایران هم از طرح‌های وزارت نفت برای تولید بنزین سالم گفته بود و این‌ که بنزین حاوی ۳۵ درصد متانول در پژوهشگاه صنعت نفت مسیر آزمایشی را طی می‌کند. بنا بر همین گزارش، ایران در تیرماه ۱۳۸۹ اعلام کرد برای مقابله با تحریم‌ها تا دو سال در تولید بنزین به خودکفایی می‌رسد. «مصرف روزانه بنزین در آن زمان روزانه ۶۷ میلیون لیتر بود که یک سوم آن از کشورهای دیگر مانند امارات، هند و ترکیه وارد می‌شد. در حال حاضر طبق تازه‌ترین آمار شرکت پخش فرآورده‌های نفتی که در سایت این سازمان منتشر شده، آبان ماه امسال به طور متوسط روزانه ۶۳ میلیون لیتر بنزین مصرف شده که نسبت به مدت مشابه سال قبل هفت درصد افزایش داشته است.» براساس گزارش فوق، با وجود تاکید مقام‌های ایران بر خودکفایی بنزین، «علیرضا ضیغمی» معاون وزیر نفت ایران تابستان امسال از واردات روزانه دو میلیون لیتر بنزین خبر داد. «وارداتی که در بحبوحه تحریم‌های شدید علیه ایران و محدودیت‌های وارداتی، نیاز ایران را به حرکت پرشتاب به سمت تولید بنزین بیشتر می‌کند.» * «خودروسازان نسبت به استفاده از متانول در بنزین تولید ایران هشدار دادند» تی‌تر تارنمای «رادیو فردا» در این خصوص است. این رسانه وابسته به دولت آمریکا، در ادامه با اشاره به نامه ارسالی انجمن خودروسازان ایران خطاب به معاونت سازمان حفاظت محیط زیست درباره رونمایی از تولید بنزین با مخلوط؟؟ درصدی متانول با استفاده و برجسته کردن کلمه «هشدار» و در توضیح محتوای نامه مورد نظر، به سخنان رستم قاسمی درخصوص کسب موفقیت‌هایی در زمینه تولید بنزین، همچنین گزارش‌های منتشره در رسانه‌های داخلی مبنی بر وجود گوگرد در ترکیب بنزین ساخت ایران و عدد پایین اکتان می‌پردازد. به نوشته این رسانه غربی، بخارات متصاعد شده از متانول به شدت سمی بوده و علاوه بر صدمات ریوی، حتی ممکن است باعث کوری چشم شود. سایت اینترنتی رادیو فردا، به سخنان «احمد توکلی» نیز اشاره کرده و به نقل از او می‌نویسد: هم اکنون روزانه تا دو میلیون لیتر ماده «ام تی بی‌ای» به بنزین‌های تولید اضافه می‌شود. آن بخش از اظهارات «جلیل سالاری» مدیرعامل شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی نیز در گفت‌و‌گو با رسانه‌های داخلی مستند دیگر رادیو فردا است که گفته «ترکیب جدید بنزین فاقد ترکیبات آروماتیکی، بنزن و برخی از آلاینده‌های زیست محیطی است و برنامه ریزی برای تولید روزانه شش تا هفت میلیون لیتر بنزین با متانول آغاز شده است». این منبع خبری همچنان در ادامه ارائه مستندات، برای تایید ادعای خود، به نقل از «سعید دستگیری» یکی از اساتید دانشگاهی، می‌نویسد: نتایج آخرین پژوهش‌های وی بر تاثیر مخرب آلودگی هوا بر جنین‌ها گفته بود که آمار‌ها از افزایش سقط جنین و اختلالات ژنتیکی بر اثر آلودگی هوا حکایت دارد. وی تاکید کرد: به طور معمول از هر هزار تولد، دو نوزاد در ایران مبتلا به اختلالات کروموزومی هستند که با افزایش آلودگی هوا این میزان افزایش می‌یابد. «در واقع می‌توان گفت آمار تولد نوزادان با نقص ژنتیکی با پدر و مادر کاملا سالم افزایش یافته است که منشا همه این‌ها آلودگی هوا است.» «هشدار انجمن خودروسازان ایران: بنزین جدید باعث آتش‌سوزی خودرو‌ها می‌شود»، تی‌تر سایت خبری «رادیو زمانه» دیگر رسانه غربی است. این پایگاه اینترنتی غربی با انتشار نامه انجمن خودروسازان ایران به آن بخش می‌پردازد که در نامه ذکر شده است، «بنزین تولیدی جدید در این کشور می‌تواند باعث آتش‌سوزی خودرو‌ها شود». این تارنما، به نقل از نامه یاد شده، تکرار می‌کند: در حالی که اغلب کشورهای جهان برای ارتقاء کیفیت سوخت، بیش از پنج درصد اتانول استفاده می‌کنند متأسفانه ما به دنبال استفاده از متانول آن هم با ترکیب در بنزین هستیم که حتی بخار آن باعث کوری چشم می‌شود. همچنین با اشاره به سخنان وزیر نفت در رابطه با تولید بنزین، ادامه می‌دهد: به گفته انجمن خودروسازان این بنزین باعث خوردگی شدید سیستم سوخت‌رسانی، باک، فیل‌تر و پمپ بنزین، لوله‌های فلزی، واشر‌ها و قطعات پلاستیکی و در نتیجه نشت بنزین می‌شود که خطر آتش‌سوزی خودرو‌ها را تشدید می‌کند. سایت خبری رادیوزمانه با اشاره به افزایش مصرف سوخت به هنگام استفاده از این نوع بنزین، به دیگر مضررات آن نیز اشاره می‌کند. اما، تارنمای رادیو زمانه در ادامه گزارش خود، تحریم‌ها را از قلم ننداخته، می‌افزاید: ایران به دنبال اعمال تحریم‌ها و ناتوانی از واردات بنزین، چند سال پیش شماری از مجتمع‌های پتروشیمی را موظف کرد که بنزین تولید کنند؛ پیش از این در ایران فقط پالایشگاه‌ها، بنزین تولید می‌کردند. «سه شرکت‌ سوئیسی» ویتول «،» گلنکور «و» ترافیگورا «که بخش عمده‌ای از بازار جهانی فرآورده‌های نفتی و حدود نیمی از بنزین صادراتی به ایران را در اختیار دارند، صدور بنزین به این کشور را متوقف کرده‌اند.» این پایگاه اطلاع رسانی تاکید دارد: کیفیت بنزین تولید مجتمع‌های پتروشیمی ایران از‌‌ همان ابتدا مورد مناقشه بود؛ به گونه‌ای که شماری از نمایندگان مجلس پیشین ایران درباره سرطان‌زا بودن این نوع بنزین هشدار می‌دادند. اظهارات اخیر «محمدرضا تابش» یکی از نمایندگان مجلس ایران و در همین حال ذکر اعتقاد کارشناسانی مبنی بر غیراستانداردی بنزین تولیدی در مجتمع‌های پتروشیمی ایران که این رسانه غربی نامی از آن‌ها نمی‌برد، خالی از تعمق نیست.